e-Podatki

Sąd powinien badać także treść interpretacji. 2006-06-06


Przedsiębiorcy nie wiedzą, czy mogą skarżyć do sądu administracyjnego treść wiążącej interpretacji, czy procedurę jej wydania. Sądy też nie znają odpowiedzi.

Dla przedsiębiorców wiążąca moc interpretacji miała stać się skutecznym instrumentem gwarantującym pewność konsekwencji podatkowych podejmowanych przez nich działań. Interpretacje cieszą się powodzeniem także dlatego, że zapewniono im dwuinstancyjność i sądową kontrolę.
Wydawane są już pierwsze wyroki, a tak naprawdę nie wiadomo, co można skarżyć. Czy podatnik może zakwestionować treść wydanej interpretacji, czy tylko to, że wadliwa była procedura wydania interpretacji? A to zasadnicza różnica. Cóż bowiem podatnikowi z prawa do poddania interpretacji kontroli sądu, jeśli ten nie mógłby stwierdzać, iż organy podatkowe błędnie zastosowały normę prawną do konkretnego stanu faktycznego lub też dokonały błędnej wykładni?

Orzecznictwo wojewódzkich sądów administracyjnych z ostatnich miesięcy wskazuje, iż zarysowały się wyraźnie dwa przeciwstawne poglądy na temat zakresu kontroli sądowej pisemnych interpretacji.

Tylko formalnie
Pierwszy pogląd zaprezentował m.in. WSA w Bydgoszczy (sygn. I SA/Bd 276/05), który rozpatrując skargę podatnika na decyzję dyrektora izby skarbowej, odmówił zmiany postanowienia naczelnika urzędu skarbowego. Sprawa dotyczyła interpretacji pojęcia "odszkodowanie", o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podatnik zarzucał w skardze, iż organ podatkowy, wydając interpretację, naruszył przepisy prawa materialnego, uznał bowiem, iż odsetki za zwłokę w spełnieniu świadczenia pieniężnego nie są odszkodowaniem i nie korzystają ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych. Tak sformułowane zarzuty skargi zmusiły WSA do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy ocena prawna stanowiska podatnika stanowiąca istotę urzędowej interpretacji może być w ogóle objęta kontrolą sądową, czy też sąd powinien oceniać wyłącznie przesłanki formalne wydania postanowienia i decyzji w tzw. postępowaniu interpretacyjnym.

Niestety, skład orzekający uznał, że postanowienie organu I instancji i decyzja organu odwoławczego zawierające interpretację mogą być uznane za naruszające prawo tylko wtedy, gdy są niezgodne z przepisami normującymi wydawanie interpretacji, a nie z przepisami, które są przedmiotem interpretacji. Skarga podatnika została więc oddalona. W ocenie WSA interpretacja nie może naruszać prawa, które interpretuje. Organ podatkowy, wydając interpretację, stosuje jedynie właściwe przepisy ordynacji podatkowej. Natomiast co do przepisów prawa materialnego, które interpretuje, wypowiada jedynie swój podgląd.

Także merytorycznie
Całkowicie odmienne stanowisko zaprezentował WSA w Warszawie w wyroku z 6 grudnia 2005 r. (sygn. III SA/WA). W skardze podatnik zarzucał organom podatkowym rażące naruszenie prawa przez błędną interpretację przepisów, których dotyczyło zapytanie. W sprawie chodziło o kwalifikację dla celów VAT usługi montażu okien i drzwi własnej produkcji wraz z transportem. Co najistotniejsze, skład orzekający warszawskiego WSA, inaczej niż WSA w Bydgoszczy, uznał, iż kontrola sądowa zaskarżonej decyzji powinna dotyczyć merytorycznego stanowiska organu podatkowego i obejmować nie tylko prawidłowość samego postępowania "interpretacyjnego". Sąd ocenił merytorycznie wiążącą interpretację i dopatrzył się naruszenia przez organy podatkowe prawa materialnego, które polegało na błędnej wykładni przepisów.

(źródło: Rzeczpospolita 05/06/2006)