e-Podatki

Sprzedaż używanego samochodu osobowego. 2005-12-06


Wykonuję wyłącznie czynności opodatkowane, odliczam więc pełny VAT z faktur zakupowych. W listopadzie sprzedałem stary samochód osobowy, środek trwały w firmie. Nie przysługiwało mi prawo do odliczenia VAT przy jego zakupie i jest to towar używany, więc sprzedaż będzie zwolniona z VAT. Czy wpłynie to na rozliczenie tego podatku za listopad z faktur dokumentujących zakup energii elektrycznej, materiałów biurowych, usług telekomunikacyjnych, najem firmowego lokalu?

(…) Przedsiębiorca ma prawo do obniżenia VAT należnego o naliczony (odliczenia VAT) w zakresie, w jakim wykorzystuje towary i usługi do wykonywania czynności opodatkowanych. Jeżeli więc są one wykorzystywane do czynności zwolnionych, prawo do odliczenia nie przysługuje. Tak wynika z art. 86 ustawy o VAT.

Z kolei art. 90 mówi, że jeżeli ktoś wykorzystuje towary i usługi do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo odliczenia, jak i do czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, musi odrębnie określić kwoty VAT naliczonego związane z czynnościami dającymi prawo do odliczenia. Gdy nie jest możliwe bezpośrednie przypisanie kwot VAT naliczonego poszczególnym czynnościom, może odliczyć taką część VAT naliczonego, którą da się proporcjonalnie przypisać czynnościom dającym prawo do odliczenia.

W deklaracji VAT-7 za listopad czytelnik wykaże dwa rodzaje czynności: > opodatkowane (czyli podstawowe czynności wykonywane w ramach działalności gospodarczej) oraz > zwolnione (sprzedaż auta).

Jeśli np. uzgadniając cenę sprzedaży z przyszłym nabywcą, czytelnik kilkakrotnie do niego telefonował, a samą sprzedaż udokumentował fakturą wydrukowaną na firmowej drukarce, należy przyjąć, że listopadowe zakupy części towarów i usług służyły zarówno czynnościom opodatkowanym, jak i zwolnionym. Czy konieczne jest więc proporcjonalne rozliczenie związanego z nimi VAT naliczonego? Co do zasady tak. Nie można bowiem z całym przekonaniem twierdzić, że poczynione zakupy służyły wyłącznie czynnościom opodatkowanym. Nie da się też bezdyskusyjne rozdzielić ich na te służące tylko sprzedaży opodatkowanej i te służące wyłącznie sprzedaży zwolnionej.

Trzeba jednak pamiętać, że do wyliczenia kwoty VAT podlegającej proporcjonalnemu odliczeniu w trakcie roku przyjmuje się proporcję ustaloną na podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzednim (jest to tzw. wstępne odliczenie). Dopiero po zakończeniu roku koryguje się to odliczenie na podstawie proporcji ustalonej dla tego roku. Ponieważ nowa ustawa o VAT obowiązuje od 1 maja 2004 r., do obliczenia wstępnej proporcji na rok 2005 przyjmuje się - wyjątkowo - obroty z okresu V-XII 2004 r.

Nie uwzględnia się przy tym obrotu wynikającego z dostaw środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych (art. 90 ust. 5 ustawy o VAT) oraz obrotu uzyskanego z transakcji dotyczących nieruchomości lub usług finansowych, w zakresie, w jakim dokonywane są sporadycznie (art. 90 ust. 6).

Jeżeli więc czytelnik w okresie V-XII 2004 r. wykonywał wyłącznie czynności opodatkowane oraz inne, których nie wlicza się do obrotu przy ustalaniu proporcji, to w deklaracji za listopad ma prawo odliczyć cały VAT naliczony (bez stosowania rozliczania proporcjonalnego).

Zakładając, że do końca 2005 r. czytelnik nie będzie miał żadnej innej sprzedaży zwolnionej od VAT, jego proporcja do rozliczania VAT naliczonego za ten rok także wyniesie 100 proc. I to mimo sprzedaży samochodu zwolnionej z VAT, bowiem uzyskany z tego tyłu obrót - jako dostawa środka trwałego używanego przez podatnika na potrzeby jego działalności - nie będzie uwzględniany przy wyliczaniu proporcji. Zatem w deklaracji VAT-7 za styczeń czytelnik nie będzie zobowiązany do korekty kwoty odliczonego VAT, o której mowa w art. 91 ustawy o VAT. (…)

(źródło: Rzeczpospolita 01/12/2005)